برای نصب و راه‌ اندازی انواع مختلف دکل صاعقه گیر به‌صورت کلی باید در ابتدا اصول و قوانین نصب صاعقه گیر شناخته شود. آشنایی با قوانین و ضوابط نصب صاعقه گیر به‌خصوص برای مکان‌های بسیار بلند، به‌شدت مهم و ضروری است. با بهره‌گیری از دکل صاعقه گیر به‌طورکلی می‌توان از برخورد انواع مختلف رعد و برق و صاعقه به زمین یا ساختمان جلوگیری کرد و به همین علت، اجرا و نصب درست و مناسب صاعقه گیر به‌شدت مهم و حائز اهمیت خواهد بود. در دکل صاعقه گیر، میله‌های برق‌گیر جزئی از دکل بوده و برای انجام کار محافظتی و ایمنی استفاده می‌شود.

میله‌های برق‌گیر در دکل‌های صاعقه گیر الکترونیکی در طرح‌ها و شکل‌های گوناگونی (توخالی، کروی، اشاره‌ای، چند شاخه و گرد) ساخته می‌شوند. برای نصب صاعقه گیر در ابتدا باید محدودیت‌های موجود در مکان یا پروژه مورد ارزیابی و بررسی قرار گیرد و از شعاع پوششی لازم در صاعقه گیر باید در سطح‌های گوناگون محاسبه شده، اطمینان حاصل شود. در نصب صاعقه گیر به‌صورت کلی باید هر میله از صاعقه حداقل به دو هادی وصل شود و در ضمن قسمت بالای پایانه نور حداقل باید دو متر از منطقه‌ی محافظت‌شده، نصب شود.
در هنگام فرایند نصب و راه‌اندازی دکل‌های صاعقه گیر شعاع خم نباید کمتر از ۱۵ الی ۲۰ سانتی‌متر شود و برای انجام بازرسی‌های میان‌ دوره‌ای، دکل صاعقه گیر باید در قفس مخصوص قرار گیرد.

نصب صاعقه گیر

هدف از نصب صاعقه گیر

صاعقه گیرها در کل از انواع مختلف استانداردهای جهانی و بین‌ المللی طراحی می‌شوند و افراد برای نصب صاعقه گیرها باید بر اساس ضوابط و قوانین موجود در این استانداردها، صاعقه گیرها را نصب نمایند. پایه‌های صاعقه گیر از یک میله‌ی تیز شکل و یک‌ پایه مجهز به سیستم متصل شونده هادی تشکیل خواهند شد و کلیه‌ی بست‌های موجود در صاعقه گیرها باید از جنس فولاد ضدزنگ یا آلیاژ مس باشند.

به‌صورت کلی هدف اصلی افراد از نصب صاعقه گیر در کل محافظت از جان افراد و عدم آسیب دیدن سیستم‌ها در برابر صاعقه بوده و همچنین نصب صاعقه گیر منجر به تشکیل مسیری امن و مطمئن برای انتقال جریان‌های بزرگ صاعقه به زمین خواهد شد. در دستگاه‌های صاعقه گیر به‌طورکلی رادهای هوائی وظیفه جذب کردن صاعقه‌ها را با میله‌های برق‌گیر و هادی‌های نزولی در صاعقه گیر وظیفه منتقل کردن جریان‌های برقی را به شبکه ارتینگ به عهده‌دارند. به‌صورت کلی و باتوجه به پژوهش‌های افراد، به‌طور میانگین در هر ثانیه بیش از ۴۰ صاعقه به سطح زمین برخورد کرده و انواع مختلف خسارت‌های مالی و جانی را در بر خواهد داشت.

در قسمت زیر به عمده‌ترین موارد مربوط به اهداف نصب دکل صاعقه گیر اشاره خواهد شد:

۱- محافظت از وسایل و تجهیزات برقی و حفظ جان افراد

۲- مهیا نمودن محیطی آسوده و امن برای کار کردن افراد

۳- جلوگیری از برخورد ولتاژهای تماسی

۴- حذف نمودن میزان ولتاژهای اضافی

۵- جلوگیری از برخورد صاعقه و ولتاژهای ناخواسته به سطح زمین

۶- مطمئن شدن از قابلیت فرآیندهای الکتریکی

راه اندازی صاعقه گیر

شرایط دکل صاعقه گیر خوب و مناسب

در زمان قدیم انواع مختلف رعد و برق و انرژی‌های موجود در صاعقه، باعث بروز خسارت‌های مختلفی به انسان و سطح زمین شده، ولی امروزه با استفاده از انواع دستگاه‌های محافظتی مثل صاعقه گیر می‌توان آسیب‌های واردشده به ساختمان، تأسیسات هسته‌ای و پروژه‌های خاص را به حداقل ممکن رساند. از موارد استفاده اساسی از صاعقه گیر می‌توان به مکان‌های زیر اشاره نمود:

🔶 نیروگاه

🔶 پالایشگاه

🔶 تأسیسات برقی و نظامی

🔶 انواع مختلف کارخانه‌ها و

به‌طورکلی شرایط یک دکل صاعقه گیر خوب به‌قرار زیر خواهد بود:

۱دکل صاعقه گیر باید در ابتدا در ارتفاع ۱۵ الی ۴۵ متر نصب شود.

۲یک دکل صاعقه گیر مناسب باید از ساختار چند وجهی شکل (ورقه‌های ST37) تشکیل شود.

۳دکل صاعقه گیر از پوشش‌های گالوانیزه شده گرم و باضخامت حدود ۸۰ تا ۱۰۰ میکرون باید باشد.

۴صاعقه گیر باید برای دسترسی هر چه‌بهتر به پلکان و محافظ‌های خاص مجهز باشد.

۵دکل‌های صاعقه گیر باید در جهت جریان‌های سرعت باد تنظیم شوند.

۶دکل‌های صاعقه گیر همچنین باید دارای سبدهایی در قسمت پایانی برج برای انجام امور تعمیرات و نگهداری باشند.

۷امکان تعیین شعاع محافظتی گسترده در دکل صاعقه گیر باید فراهم شود.

۸دستیابی به فناوری‌های روز دنیا

۹بهره‌گیری از دستگاه‌های عملکرد کاملاً خودکفا و مستقل بدون احتیاج به باد، باطری و امواج نور و

۱۰دکل صاعقه گیر مناسب به‌طورکلی از طول عمر بسیاری برخورد است.

صاعقه گیر استاندارد

مراحل کلی نصب صاعقه گیر

مراحل نصب و راه‌اندازی صاعقه گیر به‌صورت کلی در ۹ مرحله‌ی زیر طبقه‌بندی می‌شود:

۱- جمع‌آوری اطلاعات مربوط به عوارض: هدف اصلی این مرحله، بررسی محل یا مکان نصب صاعقه گیر است. در این گام باید از مکان مدنظر بازدید شده و موقعیت جغرافیایی آن مکان مورد ارزیابی قرارگرفته شود.

۲- میزان ارزیابی ریسک: در این مرحله بررسی مکان مدنظر در جهت به دست آوردن سطح ایمنی و شعاع پوششی انجام می‌شود.

🔴 بررسی جنس سازه‌ی مورد بررسی

🔴 ارزیابی ارتفاع مکان‌های بلند مجاور سازه مورد بررسی

۳- تعیین سطوح حفاظتی: بعد از انجام دادن محاسبات مهم، میزان سطح محافظتی موردنیاز برای مکان مدنظر به دست می‌آید.

۴- اجرای سیستم ارتینگ و هم‌بندی در این مرحله سیستم‌های ارتینگ باید اجرا شوند.

۵- نصب واحد جذب یا دکل صاعقه گیر: در این گام باید به‌صورت کلی به دستورالعمل‌های فنی نصب صاعقه گیر توجه شود.

۶- نصب هادی‌های نزولی: بعد از راه‌اندازی صاعقه گیر، صاعقه گیر توسط یک یا چند هادی نزولی به سیستم ارتینگ متصل خواهد شد. جنس هادی نزولی معمولاً از انواع تسمه یا سیم‌های مسی بافته‌شده با حداقل سطح مقطع ۴۰ میلی‌متر است. وظیفه هادی نزولی تخلیه میزان انرژی جمع شده در صاعقه گیر است.

۷- نصب بست و کلمپ: در این گام افراد می‌توانند با استفاده از کلمپ یا بست به هادی‌های نزولی وصل شوند. جنس بیشتر کلمپ‌ها اساساً از فولاد گالوانیزه شده است.

۸- نصب جعبه تست: نصب جعبه تست اساساً بر روی کلیه‌ی هادی‌های نزولی اجباری بوده و وظیفه اصلی جعبه تست، آزمایش کردن سیستم و یا بررسی اتصال مناسب هادی نزولی به سیستم ارت است

۹- نصب شمارنده صاعقه گیر: شمارنده صاعقه گیر یا شمارش‌گر تعداد صاعقه‌ها، تاریخ و ساعت دقیق وقوع صاعقه را ثبت خواهد کرد.

سخن نهایی

ممنون از اینکه ما را تا پایان مقاله «نصب صاعقه گیر» همراهی نمودد. خاورمس با آغوشی باز پذیرای نظرات و سؤالات شماست؛ برای ما کامنت بگذارید یا با شماره‌های درج شده در وبسایت با ما تماس بگیرید.

نوشته شده در تاریخ ۲۳ دی ۱۴۰۰

بازگشت به لیست

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.